سیزده ایلامی‌ها چگونه به در می‌شود

تلخند ویرا-هدی خیرالهی

یک سری از پدرها خورشید نزده میروند و جایی را رزرو می کنند و پسر بزرگ خانواده را به عنوان نماینده «بنه‌مال (خانواده)» در مکان مورد نظر مستقر “داول (مترسک) “می‌کنند تا نکند یکی دیگر به قلمرو آنها تعرض کند!

بعد از استقرار در مکان مورد نظر و پس از آنکه همه اعضای خانواده به این محل رسیدند اولین چیزی که گفته می‌شود این است: جای بهتری نبود بگیری!

ایلامی‌ها معتقدند هر چه زودتر یعنی صبح زود سیزده رو به‌در کنی نحسی ۱۳ در سال زراعی جدید از تو دور می‌شود و اگر مثلا بعد از ظهر بخواهید بروید بیرون 50 درصد از ۱۳ شما به در نشده و عواقبش پای خود شماست!

خودرو را تا پای بلوط می‌آورند و تا قبل از ناهار بیشتر پدرها و پسرها روی زیرانداز دراز می‌کشند و با این عنوان که دیشب اصلا نخوابیده‌اند تا موقع‌ ناهار( معمولا جوجه کباب با پیه یا گوشت قرمز) در انواع پوزیشن می‌خوابند! مادر و دختر نیز اولین کاری که می‌کنند تا آرایششون پاک نشده عکس سلفی می‌گیرند!

برخی هم به «ویلنگ(منطقه تفریحی ایلام)» می‌روند و به این بهانه که از خانه بیرون آمده‌اند و سیزده رو به در کرده‌اند بر می‌گردند خونه و ادامه خواب!

این تمام ماجرا نیست و ۱۳ به در آخرین روز از روزهای عید است و متولدان دهه ۵۰ به قبل تبر به دوش از ظهر تا عصر به دنبال جمع‌اوری هیزم هستند و اندازه کباب یک شهر هیزم جمع می کنند.

سیزده برای برخی در ششدار و ارغوان و چغاسبز و پارک کوثر به در نمیشه که ! معتقدند نحسی حداقل تا ۵۰ کیلومتر خارج از شهر رهایمان نمی‌کند و باید به منطقه پدریشان بروند!

این روز با سبزه‌‌ گره‌زدن و خراب کردن کشت و کار مردم بویژه توسط دختران ادامه دارد تا شاخه بلوط ها را به ریشه گندم گره نزنند دست بردار نیستند .

گپ و گُرها معمولا موقع ناهار هست و« دَم ‌درو» آزاد(دروغ ۱۳) و هر کدام در دوران سربازی تو گوش سرهنگ زده اند و یا ارشد گروهان بوده اند و‌ برخی بزرگترها زمینی را در پاسداران شهر ایلام مفت فروخته‌اند! و در نهایت بیشتر ایلامی‌ها در دوران جنگ تحمیلی در ششدار چادر زده‌اند و خاطراتش هر سیزده‌بدر تکرار می‌شود.

خواب بعد از ناهار یک اصل جدایی ناپذیری است که کوچک و بزرگ هم ندارد و همه باید پس از ناهار روی شکم بخوابند و از بالا گویی منطقه مین‌گذاری شده است. پس از آن عصرگاهان شاد و خندان به خانه برمی‌گردند و پدران جلو آینه از خود به عنوان ‌مرد خانواده‌دوست تمجید می‌کنند و مادران تا سه روز مقابل آیینه قرار نمی گیرند و تصویری از خود منتشر نمی کنند.

#سیزده‌تون_به_در